Çek valfin içinde hafif bir yayla yuvasına bastırılan bir klape ya da bilye vardır. Akış doğru yönden gelince klapeyi iter ve geçer; akış durur ya da tersine dönerse yay ve ters basınç klapeyi kapatır. Elektrik bağlantısı ve ayarı yoktur. Gövdedeki ok akış yönünü gösterir. Açılması için gereken basınç farkı tipine göre 0,05–0,3 bar arasındadır; bu değer valfin yarattığı en düşük basınç düşümüdür.
Soğutmada başlıca kullanım yerleri şunlardır: paralel çalışan kompresörlerin her birinin basma hattı (duran kompresöre gaz geri gelmesin), kondenser ile resiver arası (kışın sıvı soğuk kondensere geri göç etmesin), sıcak gaz defrost hatları, ısı pompalarında genleşme valfinin çevresindeki baypas, birden çok evaporatörün farklı sıcaklıkta çalıştığı sistemlerde soğuk evaporatörün emiş çıkışı ve yağ dönüş hatları. Her birinde amaç aynıdır: sistem durduğunda akışkanın yanlış yere göç etmesini engellemek.
Seçimde bağlantı çapına değil geçecek debiye bakılır. Fazla büyük seçilen çek valfte akış klapeyi tam açamaz; klape yuvasına vurup durur, ses yapar ve erken aşınır. Fazla küçük seçilen valf ise gereksiz basınç düşümü yaratır; emiş hattında bu doğrudan kapasite kaybıdır. Basma hattı çek valfleri, darbeli akışa dayanan sönümlemeli tiplerden seçilir ve kompresörden biraz uzağa konur. Üretici kataloglarındaki kapasite tabloları akışkana ve hat tipine göre ayrı verilir.
Montajda ok yönüne ve üreticinin izin verdiği konuma (yatay, dikey yukarı akış) dikkat edilir. Lehim sırasında gövde ıslak bezle soğutulur; içindeki conta ısıdan zarar görür. İki çek valfin ya da bir çek valf ile kapalı bir solenoid valfin arasında sıvı hapsolmamalıdır: ısınan sıvı genleşir ve basıncı boruyu yaracak düzeye çıkarabilir. Çek valf tam sızdırmaz kabul edilmez; pump-down için ayrıca solenoid valf gerekir.