Yağ dönüşü nedir?

Kompresörden akışkanla birlikte sisteme sürüklenen yağın emiş hattı üzerinden kartere geri gelmesi; boru çapı, gaz hızı, eğim ve yağ kapanlarıyla sağlanır, sağlanamazsa kompresör yağsız kalır.

Konu

  • İşletme ve ölçüm
  • Diğer adlarıyağın kompresöre dönüşü, oil return, yağ sürüklenmesi, yağ kapanı
← Tüm terimler

Her kompresör bastığı gazla birlikte bir miktar yağ atar; bu miktar dolaşan akışkanın kabaca %1–3’ü kadardır. Yağ kondenserden ve sıvı hattından sıvı akışkanla karışmış hâlde kolayca geçer. Zor kısım evaporatör ve emiş hattıdır: akışkan buharlaşmıştır, yağ soğukta koyulaşmıştır ve onu kompresöre taşıyacak tek şey gazın hızıdır. Dönen yağ giden yağdan azsa karter seviyesi her gün biraz düşer ve sonunda yataklar yağsız kalır.

Tasarım kuralları bu yüzden hız üzerine kuruludur. Yatay emiş hatlarında en az 4 m/s, yukarı çıkan düşey hatlarda en az 8 m/s gaz hızı aranır. Yatay hatlara akış yönünde, kompresöre doğru her metrede yaklaşık 0,5–1 cm eğim verilir. Düşey çıkışların dibine yağ kapanı (U dirsek) yapılır, yüksek kolonlarda her 3–4 metrede bir kapan tekrarlanır. Boruyu gereğinden büyük seçmek basınç kaybını azaltır ama hızı düşürüp yağı yolda bırakır.

Kısmi yük işi zorlaştırır. Kapasite kontrolü ya da inverter kompresörü yarı kapasiteye indirdiğinde gaz hızı da yarıya iner; tam yükte dönen yağ artık kolonu çıkamaz. Çözüm çift kolonlu emiş hattı, inverter için en düşük frekans sınırı ve belirli aralıklarla tam devirde yağ toplama çalıştırmasıdır. −25 °C ve altındaki buharlaşmalarda, uzun hatlarda ve merkezi sistemlerde basma hattına yağ ayırıcı konur; ayırıcı yağın büyük bölümünü sisteme gitmeden kartere geri yollar.

Sahada belirti, gözetleme camındaki yağ seviyesinin günler içinde düşmesi ve yağ basınç emniyetinin atmasıdır. İlk tepki olarak yağ eklemek çoğu zaman yanlıştır: yağ kaybolmamış, evaporatörde ve hatlarda birikmiştir; bir defrosttan ya da uzun bir tam yük çalışmasından sonra topluca geri döner ve bu kez fazla yağ kompresöre zarar verir. Önce boru çapı, eğim, kapanlar ve kızgınlık kontrol edilir; sebep bulunduktan sonra seviye düzeltilir.